Οι παγετώνες της Γροιλανδίας.

Σύμφωνα με τη μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Science, οι παγετώνες της Γροιλανδίας γλιστρούν προς τη θάλασσα όλο και ταχύτερα και σήμερα ρίχνουν διπλάσια ποσότητα νερού στον Ατλαντικό απ' ό,τι πριν από δέκα χρόνια. Και αυτή η αυξημένη ροή φαίνεται να επιταχύνει την άνοδο της στάθμης των ωκεανών.

Το 2005, σύμφωνα με τον Δρ Eric Rignot του Εργαστηρίου Αεριώθησης (JPL) της NASA, και συγγραφέα της μελέτης, η κρηπίδα του πάγου της Γροιλανδίας έχασε άλλα 220 κυβικά χιλιόμετρα πάγου, ενώ το 1996 η ποσότητα αυτή ήταν 100 περίπου κυβικά χιλιόμετρα.

Στη νέα έρευνα, ο Eric Rignot και ο συνάδελφος του Pannir Kanagaratnam, του πανεπιστημίου του Κάνσας, επεξεργάστηκαν δορυφορικά δεδομένα για να παρακολουθήσουν την ταχύτητα των πάγων που έφευγαν από το στρώμα του πάγου στην Γροιλανδία, από το 1996 έως το 2005. Κατέγραψαν μεγάλη αύξηση στην ροή, πρώτα στα νότια της Γροιλανδίας και μετά το 2000 από την βόρεια Γροιλανδία. Αρκρτά από τα μεγάλα κομμάτια του πάγου έχουν διπλασιάσει την ταχύτητα τους στην ίδια περίοδο, που τώρα φτάνει τα 12 χιλιόμετρα το έτος.

Η Γροιλανδία καλύπτεται σήμερα με το παχύτερο στρώμα πάγου από κάθε άλλο σημείο του Βορείου Ημισφαιρίου. Σχεδόν 1.700.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα είναι σκεπασμένα με πάγο - ίση με την έκταση του Μεξικού - και σε πολλά σημεία του το πάχος του πάγου φθάνει και τα 3 χιλιόμετρα .

"Αν έλιωναν ο! πάγοι ή γλιστρούσαν προς τη θάλασσα", λέει ο Μάικλ Οπενχάιμερ, καθηγητής γεωφυσικής στο Πανεπιστήμιο του Πρίνοτον, "η στάθμη της θάλασσας θα αυξανόταν τουλάχιστον κατά έξι μέτρα, πλημμυρίζοντας αρκετά από τα μεγάλα πληθυσμιακά κέντρα ου πλανήτη".

Η ροή νερού και πάγου από τη Γροιλανδία στον Ατλαντικό εκτιμάται τώρα ότι αντιστοιχεί στο 17% της ετήσιας ανόδου της στάθμης της θάλασσας. Τα τελευταία χρόνια η στάθμη ανεβαίνει με ρυθμό τριών χιλιοστών ανά έτος - από την άνοδο αυτή, το μισό χιλιοστό οφείλεται στους παγετώνες της Γροιλανδίας.

Ταυτόχρονα οι εκπομπές των αερίων έχουν αυξηθεί έως και 30 φορές περισσότερο από την προηγούμενη περίοδο που η Γη βίωσε το φαινόμενο της υπερθέρμανσης, πριν από περίπου 55 εκατομμύρια χρόνια. Ο συνδυασμός των δύο φαινομένων μπορεί να έχει καταστροφικές συνέπειες στην οικολογική και κλιματολογική ισορροπία του πλανήτη.

Σύμφωνα με τα πιο διαδεδομένα επιστημονικά σενάρια για την υπερθέρμανση του πλανήτη, η αύξηση αυτή κάποια στιγμή θα πραγματοποιηθεί - σε μία περίοδο όμως αρκετών χιλιάδων χρόνων. Σύμφωνα όμως με τη νέα μελέτη, αυτό μπορεί να συμβεί σε μερικές εκατοντάδες χρόνια.

Η αύξηση της ροής συνδέεται πιθανότατα με την άνοδο της θερμοκρασίας του πλανήτη, εξ αιτίας των ανθρωπογενών επιδράσεων. Λόγω της υψηλότερης θερμοκρασίας της ατμόσφαιρας, εκτιμούν οι επιστήμονες, όλο και περισσότερο νερό κυλά μέσα από ρωγμές στη βάση των παγετώνων, εκεί όπου ο πάγος τρίβεται πάνω στο υποκείμενο πέτρωμα. Το νερό αυτό λειτουργεί ως λιπαντικό και ο παγετώνας κυλά όλο και ταχύτερα. Γι αυτό και χύνεται διπλάσια ποσότητα νερού και πάγου στη θάλασσα από ό,τι πριν πέντε χρόνια.

Η θερμοκρασία της Γροιλανδίας κατά τη διάρκεια των τελευταίων 20 ετών έχει αυξηθεί κατά περίπου τρεις βαθμούς Κελσίου. Με τη βοήθεια υπολογιστικών μοντέλων (προσομοιώσεων), οι εκτιμήσει αναφέρουν ότι θα χρειαστούν 1.000 χρόνια για το πλήρες λιώσιμο των πάγων, ενώ η δημιουργία τους κράτησε εκατομμύρια χρόνια.

Η επιστημονική ομάδα προειδοποιεί επίσης ότι σε περίπτωση τήξης των πάγων της Γροιλανδίας, η ζημιά θα είναι ανεπανόρθωτη. Οι παγωμένες περιοχές του πλανήτη παραμένουν σε αυτήν την κατάσταση εξαιτίας της ιδιότητας του πάγου να αντανακλά το φως και τη θερμότητα, αντίθετα από τους βράχους και τα γαλάζια θαλάσσια νερά, τα οποία τα απορροφούν.

"Αντίθετα από τους πάγους του Αρκτικού Ωκεανού, οι οποίοι λιώνουν και αναπαράγοντα! κάθε χρόνο, το στρώμα του πάγου της Γροιλανδίας δεν θα αναγεννηθεί, ακόμη και εάν ο πλανήτης επιστρέψει σε προβιομηχανικές συνθήκες", λέει ο δρ. Γκρέγκορι του Κέντρου Κλιματολογικών Προβλέψεων του Πανεπιστημίου Ρέντιγκ.

Οι ειδικοί λένε ότι οι εκπομπές των ρυπογόνων αερίων που προκάλεσαν την υπερθέρμανση του πλανήτη, αμέσως μετά την εξαφάνιση των δεινοσαύρων, κράτησαν πιθανότατα 10.000 χρόνια. Ενώ τώρα με την καύση των ορυκτών καυσίμων υπολογίζεται ότι θα εκπέμψουμε περίπου την ίδια ποσότητα αερίων εντός των επόμενων τριών αιώνων.

Σε μία από τις πλέον ενδελεχείς έρευνες του είδους, δορυφορικά δεδομένα χρησιμοποιήθηκαν για τον εντοπισμό αλλαγών στο ύψος των πάγων μεταξύ 1992 και 2002. Σε δημοσίευσή της στην επιστημονική επιθεώρηση Journal of Glaciology, ομάδα Αμερικανών επιστημόνων από το Κέντρο Διαστημικής Πτήσης Goddard της ΝΑΣΑ στο Μέριλαντ εκτιμά ότι 20 δισεκατομμύρια τόνοι ύδατος προστίθενται κάθε χρόνο στους ωκεανούς.

Μαζικές μεταβολές των πάγων συμπίπτουν με κλιματολογικά μοντέλα, που εκπονήθηκαν με τη βοήθεια υπολογιστών για να περιγράψουν το φαινόμενο της υπερθέρμανσης του πλανήτη.

Η έρευνα αποκαλύπτει μεγάλο περιορισμό του στρώματος πάγου της Δυτικής Ανταρκτικής και μία παράλληλη ενίσχυση του στρώματος πάγου στα ανατολικά της ηπείρου. Η ενίσχυση αυτή, όμως, δεν είναι όσο σημαντική υποστηρίζουν άλλες μελέτες.

Δείχνει επίσης τη στερεά ενδοχώρα της Γροιλανδίας να επεκτείνεται, χάρη στην αυξημένη χιονόπτωση και τον ταυτόχρονο περιορισμό της ακτογραμμής, λόγω της τήξης των πάγων. Τα μοντέλα ηλεκτρονικών υπολογιστών είχαν προβλέψει αυτήν την αύξηση της γήινης μάζας στη Γροιλανδία.

Ο θερμός αέρας έχει την ικανότητα να μεταφέρει περισσότερο νερό. Όταν, λοιπόν, η ατμόσφαιρα θερμαίνεται, η Γροιλανδία και η Ανταρκτική δέχονται περισσότερες χιονοπτώσεις. Η αύξηση της θερμοκρασίας, όμως, μπορεί να έχει και αντίθετο αποτέλεσμα στα άκρα των δύο ηπειρωτικών όγκων, προκαλώντας εκεί αύξηση του ρυθμού τήξης του πάγου.

Στη Γροιλανδία διεξάγεται ένας αγώνας μεταξύ ανταγωνιστικών δυνάμεων χιονόπτωσης και απώλειας πάγου στις όχθες. Δεν γνωρίζουμε, όμως, πόσο θα διαρκέσει η ισορροπία ή εάν η πλάστιγγα έχει ήδη γείρει αμετάκλητα προς τη μία κατεύθυνση, λέει ο επικεφαλής της έρευνας.

Στη Γροιλανδία, η έρευνα είδε μεγάλες απώλειες πάγου κατά μήκος των νοτιοανατολικών ακτών και μια μεγάλη αύξηση στο πάχος του πάγου στα μεγάλα υψόμετρα λόγω των μεγάλων χιονοπτώσεων. Και η μελέτη έδειξε ένα μικρό κέρδος της συνολικής μάζας του παγωμένου νερού στα στρώματα του πάγου που ήταν αντίθετο από ό,τι αναμενόταν.

Όταν οι επιστήμονες πρόσθεσαν τα κέρδη και τις μειώσεις του πάγου από τη Γροιλανδία και τα ανταρκτικά στρώματα του πάγου, υπήρξε μια καθαρή απώλεια πάγου προς τη θάλασσα. Το στρώμα του πάγου της Γροιλανδίας κέρδιζε ετησίως περίπου 11 δισεκατομμύρια τόνους νερού, ενώ η Ανταρκτική έχανε περίπου 31 δισεκατομμύρια τόνους ετησίως. Τα 20 δισεκατομμύρια τόνων νερού που προστίθενται στους ωκεανούς είναι ισοδύναμοι με την ποσότητα του γλυκού νερού που χρησιμοποιείται ετησίως στα σπίτια, τις επιχειρήσεις και την καλλιέργεια στη Νέα Υόρκη, το Νιου Τζέρσευ! και τη Βιρτζίνια.

"Η μελέτη δείχνει ότι η συμβολή των στρωμάτων του πάγου στην άνοδο της στάθμης της θάλασσας κατά τη διάρκεια της δεκαετίας που μελετήθηκε ήταν πολύ μικρότερη από όσο αναμενόταν, ακριβώς 2% της πρόσφατης αύξησης σχεδόν των 3 χιλιοστών ανά έτος", λέει ο Jay Zwally, ο επικεφαλής της μελέτης. "Οι τρέχουσες εκτιμήσεις των άλλων σημαντικών πηγών για την άνοδο της στάθμης - την διαστολή του ωκεανού εξ αιτίας της ανόδου των θερμοκρασιών και της απορροής από τους παγετώνες σε χαμηλά γεωγραφικά πλάτη - δεν κάνουν τη διαφορά, έτσι έχουμε ένα μυστήριο στα χέρια μας, από πού προέρχεται το παραπάνω νερό. Αν συνεχίσουμε την έρευνα χρησιμοποιώντας τους δορυφόρους της NASA και άλλα στοιχεία, θα ελαττωθούν οι αβεβαιότητες σε αυτό το σημαντικό ζήτημα και έτσι θα λυθεί το μυστήριο."

Έρευνες δείχνουν ότι αν δεν ληφθούν δραστικά μέτρα έως το τέλος του 21ου αιώνα, τότε το στρώμα του πάγου στην Αρκτική θα υποχωρήσει έως το όριο όπου βρισκόταν πριν από 130.000 χρόνια, όταν η τήξη των πολικών πάγων προκάλεσε την άνοδο της στάθμης κατά πέντε μέτρα. Τότε, η θέρμανση προκλήθηκε από μετατόπιση του άξονα της Γης, που εξέθεσε την Αρκτική σε περισσότερη ηλιοφάνεια. Αυτή τη φορά, η θέρμανση προκαλείται από τα αέρια του θερμοκηπίου, οπότε επηρεάζονται και οι δύο πόλοι.

Ήδη, οι παγετώνες της Γροιλανδίας, ορισμένοι από αυτούς στο μέγεθος του Μανχάταν, κινούνται όλο και ταχύτερα προς τη θάλασσα, προκαλώντας μικρούς σεισμούς καθώς μετατοπίζονται απότομα έως και δέκα μέτρα ανά λεπτό.

Με το σημερινό ρυθμό ανόδου της θερμοκρασίας, το 2100 η Γη θα είναι τουλάχιστον 4 βαθμούς Κελσίου θερμότερη από ό,τι σήμερα, με την Αρκτική να είναι όσο θερμή ήταν πριν από 130.000 χρόνια, σύμφωνα με έρευνα του Dr Jonathan Overpeck στο Πανεπιστήμιο της Αριζόνα. Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο Science.

Υπολογιστικά μοντέλα υποδεικνύουν ότι σε ορισμένες περιοχές της Γροιλανδίας η θερμοκρασία θα παραμένει πάνω από το σημείο τήξης για πολλούς μήνες το χρόνο. Ο πάγος θα λιώσει και η στάθμη της θάλασσας θα ανέβει κατά 30 εκατοστά έως ένα μέτρο έως το 2150, εκτιμά μια ομάδα του αμερικανικού Εθνικού Κέντρου Ατμοσφαιρικής Έρευνας, με επικεφαλής τον Meredith Nettles. Σε 500 χρόνια, η άνοδος θα μπορούσε να ξεπεράσει τα πέντε μέτρα.

Επιπλέον, το νερό που κυλά στη βάση των παγετώνων της Γροιλανδίας δρα σαν λιπαντικό και επιταχύνει την κίνησή τους προς τον ωκεανό. Οι σεισμοί που καταγράφονται στη Γροιλανδία, λόγω απότομης μετακίνησης παγετώνων, έχουν υπερδιπλασιαστεί από το 2002, αναφέρει μια άλλα ερευνητική ομάδα του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ.

Η Ανταρκτική περιέχει περισσότερο από το 90% του παγκόσμιου πάγου, και η απώλεια ενός σημαντικού μέρους του θα προκαλούσε μια άνοδο της στάθμης της θάλασσας. Επιστήμονες συνηθίζουν να αναφέρονται στην Ανταρκτική ότι αποτελεί τον "κοιμισμένο γίγαντα", λέει ο Chris Rapley, από τον οργανισμό Βρετανική Ανταρκτική Έρευνα, αλλά ο ίδιος τώρα την θεωρεί ως τον "γίγαντα που ξύπνησε".

Και πιστεύει πως η άνοδος της στάθμης της θάλασσας σε όλο τον κόσμο, που προκαλείται από το λιώσιμο των πάγων, έχει υποτιμηθεί. Μεγάλα κομμάτια πάγου καταρρέουν στη θάλασσα της Ανταρκτικής, αυξάνοντας την απειλή από την άνοδο της στάθμης των ωκεανών του κόσμου, δήλωσαν οι επιστήμονες.

Ο Rapley παρουσίασε μετρήσεις για το στρώμα του πάγου σε μια σημαντική κλιματική διάσκεψη στο Έξετερ της Βρετανίας, Πάγοι στην Ανταρκτική Xερσόνησο. Τα στοιχεία που παρουσίασε ο Rapley δείχνουν ότι οι παγετώνες μέσα στο πολύ μεγαλύτερο στρώμα του Δυτικού Ανταρκτικό πάγου αρχίζουν επίσης να εξαφανίζονται.

Εάν ο πάγος στη χερσόνησο λειώσει εξ ολοκλήρου, θα ανεβάσει διεθνώς τη στάθμη των θαλασσών κατά 0,3 μέτρα, και το στρώμα του Δυτικού Ανταρκτικό πάγου περιέχει αρκετό νερό για να αυξηθεί ακόμα περισσότερο η στάθμη. Η τελευταία έκθεση της Διακυβερνητικής Επιτροπής σχετικά με την Αλλαγή του Κλίματος , που δημοσιεύθηκε το 2001, έλεγε ότι η κατάρρευση αυτού του στρώματος του πάγου ήταν απίθανη κατά τη διάρκεια του 21ου αιώνα. Αυτή η εκτίμηση μπορεί και πρέπει να επαναξιολογηθεί, προειδοποιεί ο Rapley.

Πριν από τέσσερα χρόνια η Διακυβερνητική Επιτροπή για την Αλλαγή του Κλίματος είχε προβλέψει ότι, μέχρι το 2100, η στάθμη της θάλασσας θα ανέβαινε μεταξύ 11 και 77 εκατοστών.

Οι αλλαγές στη χερσόνησο, όπου το 75% των 400 παγετωνικών βουνών είναι σε υποχώρηση, έχουν προσφέρει νέες ιδέες για τους τρόπους που τα στρώματα του πάγου μπορούν να διασπαστούν.

Τον Μάρτιο του 2002, ένα τεράστιο κομμάτι πάγου ( κρηπίδωμα) που επέπλεε, γνωστό ως Larsen B διαλύθηκε και στη θέση του δημιουργήθηκαν χιλιάδες μικρότερα παγόβουνα. Χωρίς το Larsen B που εμπόδιζε τη μετακίνηση των φύλλων του πάγου, κομμάτια - στρώματα - του πάγου άρχισαν να κυλάνε γρηγορότερα προς τη θάλασσα και συγχρόνως να λεπταίνουν. Η ανακάλυψη αυτή αιφνιδίασε τους επιστήμονες όταν αποκαλύφθηκε τον Σεπτέμβριο του 2004 και τώρα αυτοί που φτιάχνουν υπολογιστικά μοντέλα εργάζονται για να συμπεριλάβουν τέτοιους μηχανισμούς στις προβλέψεις τους.

Τα αρχεία του κλίματος, που προέρχονται από την ανάλυση των ιζημάτων, δείχνουν ότι δεν υπήρχαν κομμάτια πάγου από τη Χερσόνησο σε διάφορες θερμές προηγούμενες εποχές. Αλλά η διάσπαση αυτή έχει επιπτώσεις στον πάγο που είναι πιο κοντά στον Πόλο, περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη καταγραμμένη εποχή, λέει ο Rapley.

Οι ενδείξεις ότι η αλλαγή του κλίματος μπορεί να επηρεάζει το στρώμα του Δυτικού Ανταρκτικό Πάγου προέρχονται από τρεις παγετώνες, συμπεριλαμβανομένου του Pine Island και του Thwaites. Τα στοιχεία μας αποκαλύπτουν ότι χάνουν περισσότερο πάγο - κυρίως μέσω της γέννησης των παγόβουνων - από αυτό που το αντικαθιστά μέσω των χιονοπτώσεων. Σύμφωνα με μια προκαταρκτική ανάλυση, η διαφορά μεταξύ της μάζας που χάνεται και της μάζας που αντικαθίσταται είναι περίπου 60%.

Οι επιστήμονες δήλωσαν πως αντί να αυξάνεται η μάζα τους, όπως αναμενόταν, λόγω της αύξησης της χιονόπτωσης στις πολικές περιοχές, η Δυτική Ανταρκτική χάνει κάθε χρόνο 250 κυβικά χιλιόμετρα πάγου, με έναν ρυθμό έξι φορές ταχύτερο απ’ ό,τι στο παρελθόν. Αυτό σημαίνει πως η Ανταρκτική συμβάλλει τουλάχιστον κατά 15% στη σημερινή αύξηση της στάθμης της θάλασσας, που φτάνει τα δύο χιλιοστά ετησίως.

Εάν η απώλεια της μάζας από τους παγετώνες οφείλεται στις φυσικές μεταβολές ή προκαλείται από τη θέρμανση των ωκεανών εξ αιτίας των ανθρώπινων δραστηριοτήτων δεν έχει ακόμα επιβεβαιωθεί. Οι επιστήμονες κάνουν τώρα περισσότερες μετρήσεις για να αξιολογήσουν τις αιτίες, αλλά η θέρμανση είναι ο πιθανός ένοχος, αναφέρει ο Rapley: "Το γεγονός ότι τρεις από παγετώνες επιταχύνονται ταυτόχρονα δείχνει ότι κάτι συμβαίνει." Μόνο η τήξη αυτών των τριών παγετώνων συμβάλλει κατ' εκτίμηση σε άνοδο κατά 0,24 χιλιοστών ετησίως στη στάθμη της θάλασσας.

Στη Γροιλανδία.

Σε μία από τις πλέον ενδελεχείς έρευνες του είδους, δορυφορικά δεδομένα χρησιμοποιήθηκαν για τον εντοπισμό αλλαγών στο ύψος των πάγων μεταξύ 1992 και 2002. Σε δημοσίευσή της στην επιστημονική επιθεώρηση Journal of Glaciology, ομάδα Αμερικανών επιστημόνων από το Κέντρο Διαστημικής Πτήσης Goddard της ΝΑΣΑ στο Μέριλαντ εκτιμά ότι 20 δισεκατομμύρια τόνοι ύδατος προστίθενται κάθε χρόνο στους ωκεανούς.

Μαζικές μεταβολές των πάγων συμπίπτουν με κλιματολογικά μοντέλα, που εκπονήθηκαν με τη βοήθεια υπολογιστών για να περιγράψουν το φαινόμενο της υπερθέρμανσης του πλανήτη.

Η έρευνα αποκαλύπτει μεγάλο περιορισμό του στρώματος πάγου της Δυτικής Ανταρκτικής και μία παράλληλη ενίσχυση του στρώματος πάγου στα ανατολικά της ηπείρου. Η ενίσχυση αυτή, όμως, δεν είναι όσο σημαντική υποστηρίζουν άλλες μελέτες.

Δείχνει επίσης τη στερεά ενδοχώρα της Γροιλανδίας να επεκτείνεται, χάρη στην αυξημένη χιονόπτωση και τον ταυτόχρονο περιορισμό της ακτογραμμής, λόγω της τήξης των πάγων. Τα μοντέλα ηλεκτρονικών υπολογιστών είχαν προβλέψει αυτήν την αύξηση της γήινης μάζας στη Γροιλανδία.

Ο θερμός αέρας έχει την ικανότητα να μεταφέρει περισσότερο νερό. Όταν, λοιπόν, η ατμόσφαιρα θερμαίνεται, η Γροιλανδία και η Ανταρκτική δέχονται περισσότερες χιονοπτώσεις. Η αύξηση της θερμοκρασίας, όμως, μπορεί να έχει και αντίθετο αποτέλεσμα στα άκρα των δύο ηπειρωτικών όγκων, προκαλώντας εκεί αύξηση του ρυθμού τήξης του πάγου.

Στη Γροιλανδία διεξάγεται ένας αγώνας μεταξύ ανταγωνιστικών δυνάμεων χιονόπτωσης και απώλειας πάγου στις όχθες. Δεν γνωρίζουμε, όμως, πόσο θα διαρκέσει η ισορροπία ή εάν η πλάστιγγα έχει ήδη γείρει αμετάκλητα προς τη μία κατεύθυνση, λέει ο επικεφαλής της έρευνας.

Στη Γροιλανδία, η έρευνα είδε μεγάλες απώλειες πάγου κατά μήκος των νοτιοανατολικών ακτών και μια μεγάλη αύξηση στο πάχος του πάγου στα μεγάλα υψόμετρα λόγω των μεγάλων χιονοπτώσεων. Και η μελέτη έδειξε ένα μικρό κέρδος της συνολικής μάζας του παγωμένου νερού στα στρώματα του πάγου που ήταν αντίθετο από ό,τι αναμενόταν.

Όταν οι επιστήμονες πρόσθεσαν τα κέρδη και τις μειώσεις του πάγου από τη Γροιλανδία και τα ανταρκτικά στρώματα του πάγου, υπήρξε μια καθαρή απώλεια πάγου προς τη θάλασσα. Το στρώμα του πάγου της Γροιλανδίας κέρδιζε ετησίως περίπου 11 δισεκατομμύρια τόνους νερού, ενώ η Ανταρκτική έχανε περίπου 31 δισεκατομμύρια τόνους ετησίως. Τα 20 δισεκατομμύρια τόνων νερού που προστίθενται στους ωκεανούς είναι ισοδύναμοι με την ποσότητα του γλυκού νερού που χρησιμοποιείται ετησίως στα σπίτια, τις επιχειρήσεις και την καλλιέργεια στη Νέα Υόρκη, το Νιου Τζέρσευ! και τη Βιρτζίνια.

"Η μελέτη δείχνει ότι η συμβολή των στρωμάτων του πάγου στην άνοδο της στάθμης της θάλασσας κατά τη διάρκεια της δεκαετίας που μελετήθηκε ήταν πολύ μικρότερη από όσο αναμενόταν, ακριβώς 2% της πρόσφατης αύξησης σχεδόν των 3 χιλιοστών ανά έτος", λέει ο Jay Zwally, ο επικεφαλής της μελέτης. "Οι τρέχουσες εκτιμήσεις των άλλων σημαντικών πηγών για την άνοδο της στάθμης - την διαστολή του ωκεανού εξ αιτίας της ανόδου των θερμοκρασιών και της απορροής από τους παγετώνες σε χαμηλά γεωγραφικά πλάτη - δεν κάνουν τη διαφορά, έτσι έχουμε ένα μυστήριο στα χέρια μας, από πού προέρχεται το παραπάνω νερό. Αν συνεχίσουμε την έρευνα χρησιμοποιώντας τους δορυφόρους της NASA και άλλα στοιχεία, θα ελαττωθούν οι αβεβαιότητες σε αυτό το σημαντικό ζήτημα και έτσι θα λυθεί το μυστήριο."

Έρευνες δείχνουν ότι αν δεν ληφθούν δραστικά μέτρα έως το τέλος του 21ου αιώνα, τότε το στρώμα του πάγου στην Αρκτική θα υποχωρήσει έως το όριο όπου βρισκόταν πριν από 130.000 χρόνια, όταν η τήξη των πολικών πάγων προκάλεσε την άνοδο της στάθμης κατά πέντε μέτρα. Τότε, η θέρμανση προκλήθηκε από μετατόπιση του άξονα της Γης, που εξέθεσε την Αρκτική σε περισσότερη ηλιοφάνεια. Αυτή τη φορά, η θέρμανση προκαλείται από τα αέρια του θερμοκηπίου, οπότε επηρεάζονται και οι δύο πόλοι.

Ήδη, οι παγετώνες της Γροιλανδίας, ορισμένοι από αυτούς στο μέγεθος του Μανχάταν, κινούνται όλο και ταχύτερα προς τη θάλασσα, προκαλώντας μικρούς σεισμούς καθώς μετατοπίζονται απότομα έως και δέκα μέτρα ανά λεπτό.

Με το σημερινό ρυθμό ανόδου της θερμοκρασίας, το 2100 η Γη θα είναι τουλάχιστον 4 βαθμούς Κελσίου θερμότερη από ό,τι σήμερα, με την Αρκτική να είναι όσο θερμή ήταν πριν από 130.000 χρόνια, σύμφωνα με έρευνα του Dr Jonathan Overpeck στο Πανεπιστήμιο της Αριζόνα. Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο Science.

Υπολογιστικά μοντέλα υποδεικνύουν ότι σε ορισμένες περιοχές της Γροιλανδίας η θερμοκρασία θα παραμένει πάνω από το σημείο τήξης για πολλούς μήνες το χρόνο. Ο πάγος θα λιώσει και η στάθμη της θάλασσας θα ανέβει κατά 30 εκατοστά έως ένα μέτρο έως το 2150, εκτιμά μια ομάδα του αμερικανικού Εθνικού Κέντρου Ατμοσφαιρικής Έρευνας, με επικεφαλής τον Meredith Nettles. Σε 500 χρόνια, η άνοδος θα μπορούσε να ξεπεράσει τα πέντε μέτρα.

Επιπλέον, το νερό που κυλά στη βάση των παγετώνων της Γροιλανδίας δρα σαν λιπαντικό και επιταχύνει την κίνησή τους προς τον ωκεανό. Οι σεισμοί που καταγράφονται στη Γροιλανδία, λόγω απότομης μετακίνησης παγετώνων, έχουν υπερδιπλασιαστεί από το 2002, αναφέρει μια άλλα ερευνητική ομάδα του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ.

Η Ανταρκτική.

Η Ανταρκτική περιέχει περισσότερο από το 90% του παγκόσμιου πάγου, και η απώλεια ενός σημαντικού μέρους του θα προκαλούσε μια άνοδο της στάθμης της θάλασσας. Επιστήμονες συνηθίζουν να αναφέρονται στην Ανταρκτική ότι αποτελεί τον "κοιμισμένο γίγαντα", λέει ο Chris Rapley, από τον οργανισμό Βρετανική Ανταρκτική Έρευνα, αλλά ο ίδιος τώρα την θεωρεί ως τον "γίγαντα που ξύπνησε".

Και πιστεύει πως η άνοδος της στάθμης της θάλασσας σε όλο τον κόσμο, που προκαλείται από το λιώσιμο των πάγων, έχει υποτιμηθεί. Μεγάλα κομμάτια πάγου καταρρέουν στη θάλασσα της Ανταρκτικής, αυξάνοντας την απειλή από την άνοδο της στάθμης των ωκεανών του κόσμου, δήλωσαν οι επιστήμονες.

Ο Rapley παρουσίασε μετρήσεις για το στρώμα του πάγου σε μια σημαντική κλιματική διάσκεψη στο Έξετερ της Βρετανίας, Πάγοι στην Ανταρκτική Xερσόνησο. Τα στοιχεία που παρουσίασε ο Rapley δείχνουν ότι οι παγετώνες μέσα στο πολύ μεγαλύτερο στρώμα του Δυτικού Ανταρκτικό πάγου αρχίζουν επίσης να εξαφανίζονται.

Εάν ο πάγος στη χερσόνησο λειώσει εξ ολοκλήρου, θα ανεβάσει διεθνώς τη στάθμη των θαλασσών κατά 0,3 μέτρα, και το στρώμα του Δυτικού Ανταρκτικό πάγου περιέχει αρκετό νερό για να αυξηθεί ακόμα περισσότερο η στάθμη. Η τελευταία έκθεση της Διακυβερνητικής Επιτροπής σχετικά με την Αλλαγή του Κλίματος , που δημοσιεύθηκε το 2001, έλεγε ότι η κατάρρευση αυτού του στρώματος του πάγου ήταν απίθανη κατά τη διάρκεια του 21ου αιώνα. Αυτή η εκτίμηση μπορεί και πρέπει να επαναξιολογηθεί, προειδοποιεί ο Rapley.

Πριν από τέσσερα χρόνια η Διακυβερνητική Επιτροπή για την Αλλαγή του Κλίματος είχε προβλέψει ότι, μέχρι το 2100, η στάθμη της θάλασσας θα ανέβαινε μεταξύ 11 και 77 εκατοστών.

Οι αλλαγές στη χερσόνησο, όπου το 75% των 400 παγετωνικών βουνών είναι σε υποχώρηση, έχουν προσφέρει νέες ιδέες για τους τρόπους που τα στρώματα του πάγου μπορούν να διασπαστούν.

Τον Μάρτιο του 2002, ένα τεράστιο κομμάτι πάγου ( κρηπίδωμα) που επέπλεε, γνωστό ως Larsen B διαλύθηκε και στη θέση του δημιουργήθηκαν χιλιάδες μικρότερα παγόβουνα. Χωρίς το Larsen B που εμπόδιζε τη μετακίνηση των φύλλων του πάγου, κομμάτια - στρώματα - του πάγου άρχισαν να κυλάνε γρηγορότερα προς τη θάλασσα και συγχρόνως να λεπταίνουν. Η ανακάλυψη αυτή αιφνιδίασε τους επιστήμονες όταν αποκαλύφθηκε τον Σεπτέμβριο του 2004 και τώρα αυτοί που φτιάχνουν υπολογιστικά μοντέλα εργάζονται για να συμπεριλάβουν τέτοιους μηχανισμούς στις προβλέψεις τους.

Τα αρχεία του κλίματος, που προέρχονται από την ανάλυση των ιζημάτων, δείχνουν ότι δεν υπήρχαν κομμάτια πάγου από τη Χερσόνησο σε διάφορες θερμές προηγούμενες εποχές. Αλλά η διάσπαση αυτή έχει επιπτώσεις στον πάγο που είναι πιο κοντά στον Πόλο, περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη καταγραμμένη εποχή, λέει ο Rapley.

Οι ενδείξεις ότι η αλλαγή του κλίματος μπορεί να επηρεάζει το στρώμα του Δυτικού Ανταρκτικό Πάγου προέρχονται από τρεις παγετώνες, συμπεριλαμβανομένου του Pine Island και του Thwaites. Τα στοιχεία μας αποκαλύπτουν ότι χάνουν περισσότερο πάγο - κυρίως μέσω της γέννησης των παγόβουνων - από αυτό που το αντικαθιστά μέσω των χιονοπτώσεων. Σύμφωνα με μια προκαταρκτική ανάλυση, η διαφορά μεταξύ της μάζας που χάνεται και της μάζας που αντικαθίσταται είναι περίπου 60%.

Οι επιστήμονες δήλωσαν πως αντί να αυξάνεται η μάζα τους, όπως αναμενόταν, λόγω της αύξησης της χιονόπτωσης στις πολικές περιοχές, η Δυτική Ανταρκτική χάνει κάθε χρόνο 250 κυβικά χιλιόμετρα πάγου, με έναν ρυθμό έξι φορές ταχύτερο απ’ ό,τι στο παρελθόν. Αυτό σημαίνει πως η Ανταρκτική συμβάλλει τουλάχιστον κατά 15% στη σημερινή αύξηση της στάθμης της θάλασσας, που φτάνει τα δύο χιλιοστά ετησίως.

Εάν η απώλεια της μάζας από τους παγετώνες οφείλεται στις φυσικές μεταβολές ή προκαλείται από τη θέρμανση των ωκεανών εξ αιτίας των ανθρώπινων δραστηριοτήτων δεν έχει ακόμα επιβεβαιωθεί. Οι επιστήμονες κάνουν τώρα περισσότερες μετρήσεις για να αξιολογήσουν τις αιτίες, αλλά η θέρμανση είναι ο πιθανός ένοχος, αναφέρει ο Rapley: "Το γεγονός ότι τρεις από παγετώνες επιταχύνονται ταυτόχρονα δείχνει ότι κάτι συμβαίνει." Μόνο η τήξη αυτών των τριών παγετώνων συμβάλλει κατ' εκτίμηση σε άνοδο κατά 0,24 χιλιοστών ετησίως στη στάθμη της θάλασσας.

Οι επιστημονες ανησυχουν για το κλιμα.

Ο ανώτατος σύμβουλος της βρετανικής κυβέρνησης σε θέματα περιβάλλοντος, σερ Ντέιβιντ Κινγκ είπε στο BBC ότι η συνεχής άνοδος της θερμοκρασίας των επιφανειακών νερών των θαλασσών θα οδηγήσει σε αύξηση της έντασης των τυφώνων.

«Εάν σε 50 χρόνια από σήμερα η μέση θερμοκρασία αυξηθεί κατά ένα βαθμό Κελσίου, τότε δεν υπάρχει αμφιβολία ότι θα υπάρξει αύξηση στη συχνότητα και την ένταση αυτών των φαινομένων», τόνισε ο σερ Ντέιβιντ Κινγκ.

Αλλά, ο Βρετανός επιστήμονας, Τζούλιαν Χέμινγκ, του Κέντρου Πρόβλεψης Τροπικών Φαινομένων τόνισε ότι τυφώνες τύπου Κατρίνα και Ρίτα συνέβαιναν αρκετά συχνά και στο παρελθόν.

Συγκεκριμένα ο Τζούλιαν Χέμινγκ ανέφερε ότι ο πιο ισχυρός τυφώνας που έπληξε ποτέ τις ΗΠΑ ήταν αυτός στη Φλόριντα το 1935, ο οποίος ήταν μεγαλύτερης ισχύος από τον τυφώνα Ρίτα.

Ο Βρετανός μετεωρολόγος είπε ότι είναι πολύ νωρίς για συμπεράσματα και ότι πρέπει να διαφοροποιούμε τα μεμονωμένα γεγονότα, όπως η Κατρίνα και η Ρίτα, από την επιχειρηματολογία για το φαινόμενο του θερμοκηπίου.

«Το φαινόμενο του θερμοκηπίου δεν προκαλεί τους τυφώνες, οι οποίοι ούτως ή άλλως προϋπήρχαν. Τελεία και παύλα», κατέληξε.

Όπως γράφει η «Ιντιπέντεντ» από το ’90 μέχρι το 2004 έχει διπλασιαστεί ο αριθμός των τυφώνων κατηγορίας 4 και 5.

Ολοι οι επιστημονες ομως συμφωνουν οτι υπαρχουν παρα πολλα ερωτηματα που πρεπει να απαντηθουν.

Ερωτήματα όπως : Γιατί δημιουργούνται οι τυφώνες; Γιατί δημιουργούνται σε συγκεκριμένες περιοχές του πλανήτη; Γιατί πιο συχνά σε συγκεκριμένες χρονικές περιόδους του έτους; Μπορεί να προβλεφθούν; Γιατί μετακινούνται σε τόσο μεγάλες αποστάσεις; Πώς μετράμε την ισχύ/δύναμή τους; Ποια είναι η δομή ενός κυκλώνα; Τι είναι το "μάτι" του κυκλώνα; Τυφώνες, κυκλώνες, σίφουνες, κλπ. Σε τι διαφέρουν μεταξύ τους;

Οι τυφώνες, όπως η katrina που κατέστρεψε τη Ν. Ορλεάνη, συχνά απασχολούν τα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Η πρόσφατη καταστροφή μας δίνει την ευκαιρία στα εισαγωγικά μαθήματα για τις Φυσικές Επιστήμες και το ρόλο τους στη ζωή των ανθρώπων να μιλήσουμε στους μαθητές χρησιμοποιώντας παραδείγματα και εικόνες από τα εντυπωσιακά, αλλά συχνά καταστροφικά, αυτά φαινόμενα.

Ένας τυφώνας είναι ένας μεγάλος και ισχυρός τροπικός κυκλώνας, μια περιοχή χαμηλής πίεσης που περιστρέφεται αντίθετα προς τη φορά των δεικτών του ρολογιού. Οι λιγότερο ισχυροί τροπικοί κυκλώνες καλούνται και τροπικές θύελλες. Ένας τυφώνας καλείται ως "τυφώνας" στον Ατλαντικό Ωκεανό και ως "κυκλώνας" στον Ινδικό Ωκεανό. Η απόσταση που μπορεί να καλύψει ένας τυφώνας από το κέντρο του (μάτι του τυφώνα) κυμαίνεται από 25 ως και 300 μίλια περίπου. Εξαιτίας της υψηλής έντασης των ανέμων, των βροχοπτώσεων και των παλιρροιακών κυμάτων το φαινόμενο του τυφώνα μπορεί να προκαλέσει μεγάλες καταστροφές.

Με βάση την Ιαπωνική μετεωρολογική υπηρεσία, οι τυφώνες διακρίνονται στις παρακάτω κατηγορίες ανάλογα με την ένταση (ταχύτητα) των ανέμων:

Απλός τυφώνας = 17 ως 32 μέτρα το δευτερόλεπτο (ή 63-117 χιλιόμετρα την ώρα)
Ισχυρός τυφώνας = 33 ως 44 μέτρα το δευτερόλεπτο (ή 118-157 χιλιόμετρα την ώρα)
Πολύ ισχυρός τυφώνας = 44 ως 54 μέτρα το δευτερόλεπτο (ή 157-194 χιλιόμετρα την ώρα)
Καταστροφικός τυφώνας περισσότερα από 54 μέτρα το δευτερόλεπτο (ή περισσότερα από 194 χιλιόμετρα την ώρα)
Στην Ιαπωνία οι τυφώνες μπορεί να εμφανίζονται οποιοδήποτε μήνα με μεγαλύτερη συχνότητα την περίοδο μεταξύ Μάιο και Νοέμβριο και υψηλότερη συχνότητα εμφάνισης τους μήνες Αύγουστο και Σεπτέμβριο. Από τα μέχρι τώρα στοιχεία της Ιαπωνικής μετεωρολογικής υπηρεσίας, 28 τυφώνες, είναι μια μέση ετήσια τιμή του αριθμού των τυφώνων που παρουσιάζονται κυρίως στις δυτικές ακτές της Ιαπωνίας. Οι ισχυρότεροι τυφώνες στην τελευταία εκατονταετία με τους περισσότερους θανάτους ανθρώπων στην Ιαπωνία ήταν:

τυφώνας Muroti στις 21 Σεπτεμβρίου 1934 με 3.034 θανάτους
τυφώνας Makurazaki στις 17 Σεπτεμβρίου 1945 με 3.756 θανάτους
τυφώνας Toyamaru στις 26 Σεπτεμβρίου 1954 με 1.761 θανάτους
τυφώνας Isewan (Vera) στις 26 Σεπτεμβρίου 1959 με 5.098 θανάτους
Στις ΗΠΑ οι τυφώνες έχουν ταξινομηθεί σε πέντε κατηγορίες (από 1 ως 5) ανάλογα με την ένταση των φαινομένων που τους συνοδεύουν.

Οι Τροπικοι Κυκλωνες.

Ο πρόεδρος της Βασιλικής Επιτροπής για τη Μόλυνση του Περιβάλλοντος, σερ Τζον Λότον, δήλωσε στην βρετανική εφημερίδα «Ιντιπέντεντ» ότι η αύξηση στην ένταση των τροπικών κυκλώνων είναι πολύ πιθανό να αποτελεί «πειστήριο» του φαινομένου του θερμοκηπίου.

Ο Βρετανός επιστήμονας άσκησε, επίσης, κριτική στους αξιωματούχους της αμερικανικής κυβέρνησης που αμφισβητούν την επικινδυνότητα του φαινομένου του θερμοκηπίου, λέγοντας ότι είναι «σαν να αρνείσαι ότι το κάπνισμα συνδέεται με τον καρκίνο των πνευμόνων».

Ο σερ Τζον Λότον πρόσθεσε ότι οι «νεοσυντηρητικοί αξιωματούχοι της κυβέρνησης Μπους βρίσκονται σε κατάσταση άρνησης όσον αφορά τις κλιματικές αλλαγές».

Αναφερόμενος στην άφιξη του τυφώνα Ρίτα ο σερ Τζον Λότον είπε: «Το μόνο καλό που μπορεί να προκύψει είναι εάν αυτός ο τυφώνας κάνει τους τρελούς του Λευκού Οίκου να συνειδητοποιήσουν ότι έχουμε πρόβλημα».

Εκτός από τον σερ Τζον Λότον, ο ανώτατος σύμβουλος της βρετανικής κυβέρνησης σε θέματα περιβάλλοντος, σερ Ντέιβιντ Κινγκ είπε στο BBC ότι η συνεχής άνοδος της θερμοκρασίας των επιφανειακών νερών των θαλασσών θα οδηγήσει σε αύξηση της έντασης των τυφώνων.

«Εάν σε 50 χρόνια από σήμερα η μέση θερμοκρασία αυξηθεί κατά ένα βαθμό Κελσίου, τότε δεν υπάρχει αμφιβολία ότι θα υπάρξει αύξηση στη συχνότητα και την ένταση αυτών των φαινομένων», τόνισε ο σερ Ντέιβιντ Κινγκ.

Αλλά, ο Βρετανός επιστήμονας, Τζούλιαν Χέμινγκ, του Κέντρου Πρόβλεψης Τροπικών Φαινομένων τόνισε ότι τυφώνες τύπου Κατρίνα και Ρίτα συνέβαιναν αρκετά συχνά και στο παρελθόν.

Συγκεκριμένα ο Τζούλιαν Χέμινγκ ανέφερε ότι ο πιο ισχυρός τυφώνας που έπληξε ποτέ τις ΗΠΑ ήταν αυτός στη Φλόριντα το 1935, ο οποίος ήταν μεγαλύτερης ισχύος από τον τυφώνα Ρίτα.

Ο Βρετανός μετεωρολόγος είπε ότι είναι πολύ νωρίς για συμπεράσματα και ότι πρέπει να διαφοροποιούμε τα μεμονωμένα γεγονότα, όπως η Κατρίνα και η Ρίτα, από την επιχειρηματολογία για το φαινόμενο του θερμοκηπίου.

«Το φαινόμενο του θερμοκηπίου δεν προκαλεί τους τυφώνες, οι οποίοι ούτως ή άλλως προϋπήρχαν. Τελεία και παύλα», κατέληξε.

Όπως γράφει η «Ιντιπέντεντ» από το ’90 μέχρι το 2004 έχει διπλασιαστεί ο αριθμός των τυφώνων κατηγορίας 4 και 5.

Το λιώσιμο των αρκτικών πάγων.

Το λιώσιμο των αρκτικών πάγων τις επόμενες δεκαετίες εξαιτίας των κλιματικών αλλαγών είναι πιθανόν να οδηγήσει στην εξαφάνιση των δύο τρίτων των πολικών άρκτων στον κόσμο μέχρι το 2050, σύμφωνα με μελέτες που δόθηκαν το Σάββατο στη δημοσιότητα από την αμερικανική κυβέρνηση.

Οι πολικές άρκτοι, για τις οποίες οι ομοσπονδιακές αρχές των ΗΠΑ προτείνουν να περιληφθούν στη λίστα των ειδών που κινδυνεύουν με εξαφάνιση, έχουν ανάγκη τους πάγους ως βάση για το κυνήγι της φώκιας, της κύριας πηγής της διατροφής τους.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της αμερικανικής γεωλογικής υπηρεσίας, του Geological Syrvey, οι αρκτικοί πάγοι που αποτελούν το φυσικό περιβάλλον της πολικής άρκτου, θα μειωθούν κατά 42% τις προσεχείς δεκαετίες.

Το καλοκαίρι είναι η κρίσιμη περίοδος κυνηγιού και αναπαραγωγής των μεγάλων αυτών θηλαστικών. Υπολογίζεται ότι σήμερα οι πολικές άρκτοι φτάνουν τις 20.000 με 25.000.

Οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι οι εκτιμήσεις τους είναι μετριοπαθείς, διότι τα καλύτερα πρότυτα πληροφορικής που εφαρμόζονται, πιθανώς υποτιμούν τον ρυθμό τήξης των αρκτικών πάγων.

Τον Δεκέμβριο 2006, η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Αλιείας και Αγριας Ζωής είχε προτείνει να περιληφθούν οι πολικές άρκτοι στη λίστα των απειλούμενων ζώων στο πλαίσιο της νομοθεσίας για την προστασία των ειδών.

Μικελαντζελο Αντονιονι.

Αλλος ένας μεγάλος σκηνοθέτης του παγκόσμιου κινηματογράφου έφυγε αργά τη Δευτέρα, λίγες μόνο ώρες μετά την απώλεια του Σουηδού Ίνγκμαρ Μπέργκμαν. Ο Μικελάντζελο Αντονιόνι, ένας από τους πιο σημαντικούς Ιταλούς σκηνοθέτες, άφησε την τελευταία του πνοή σε ηλικία 94 ετών.

Μοντερνιστής, που έδινε σημασία στην αισθητική, γύρισε ταινίες που άφησαν το σημάδι τους στην ιστορία του κινηματογράφου, όπως η Περιπέτεια, Η έκλειψη, Blow Up, Επάγγελμα Ρεπόρτερ, Ζαμπρίσκι Πόιντ, Κραυγή, Νύχτα, κ.λπ.

Η καριέρα του Αντονιόνι εκτείνεται σε έξι δεκαετίες. Ήταν ένας από διάσημους σκηνοθέτες της χώρας του, πολιτικά προσανατολισμένος, που κατάφερε να κερδίσει την αναγνώριση με μοναδικές ταινίες στις δεκαετίες του '60 και του '70.

Μετά από πολλά χρόνια συνεργασιών με τα μεγαλύτερα ονόματα του μεταπολεμικού κινήματος του νεορεαλισμού, που αναπτύχθηκε στην Ιταλία όσο πουθενά αλλού, ο Αντονιόνι διακρίθηκε για σειρά ταινιών του, μέσα από τις οποίες εξερευνούσε τη συναισθηματική στειρότητα της σύγχρονης κοινωνίας.

Απεικόνιζε την αποξένωση χρησιμοποιώντας ελάχιστους διαλόγους και μακρά πλάνα. Μαζί με τον Φεντερίκο Φελίνι βοήθησαν τον ιταλικό κινηματογράφο να περάσει στο επόμενο στάδιο, μετά τον νεορεαλισμό: αυτό του προσωπικού σινεμά και του σινεμά φαντασίας.

Μέλη της οικογένειας του Μικελάντζελο Αντονιόνι και θαυμαστές του έργου του σχηματίζουν ουρές έξω από το δημαρχείο της Ρώμης, όπου έχει εκτεθεί σε λαϊκό προσκύνημα, προκειμένου να τον αποχαιρετήσουν. Ο Αντονιόνι, σκηνοθέτης σημαντικών ταινιών όπως η Περιπέτεια, Η έκλειψη, Blow Up, Επάγγελμα Ρεπόρτερ, πέθανε τη Δευτέρα σε ηλικία 94 ετών.

Πολιτικοί, άνθρωποι της τέχνης -κυρίως ηθοποιοί- συνέρευσαν στο δημαρχείο της Ρώμης για να αποτίσουν τιμή στο μεγάλο σκηνοθέτη. Ανάμεσα σε αυτούς που παρέστησαν στην ειδική τελετή ήταν η πρώην μπαλαρίνα της Σκάλας του Μιλάνου Κάρλα Φράτσι και η ηθοποιός Ντανιέλα Σιλβέρο που έπαιζε στην ταινία Ταυτότητα μιας Γυναίκας (1982).

«Ήταν σπουδαίος φίλος» δήλωσε. «Για το σινεμά, ιδιαίτερα το ιταλικό σινεμά, αντιπροσώπευε τα πάντα» προσέθεσε.

«Η ματιά του ήταν ξεχωριστή, πραγματικά μοναδική» είπε η σύζυγός του Ενρίκα Φίκο, ενώ ασπρόμαυρες εικόνες που απεικόνιζαν τον Αντονιόνι στα γυρίσματα των ταινιών του προβάλλονταν σε μία οθόνη.

Η κηδεία του σκηνοθέτη έχει προγραμματιστεί να γίνει την Πέμπτη στη πόλη της Φεράρα, όπου ο Αντονιόνι αντίκρισε το πρώτο φως το 1912.

Μόλις δύο εβδομάδες μετά το θάνατό του, τα προσωπικά αρχεία του σκηνοθέτη Μικελάντζελο Αντονιόνι κινδυνεύουν εξαιτίας σχεδίων του δήμου της Φεράρα να κλείσει το μουσείο του Αντονιόνι στην περιοχή.Το μουσείο έκλεισε πριν από ένα χρόνο για ανακαίνιση, αλλά όπως ανακοίνωσε ο δήμαρχος της Φεράρα Γκαετάνα Σατεριάλε, δεν πρόκειται να ξανανοίξει λόγω έλλειψης εσόδων.

«Αντί γι' αυτό μπορούμε να σκεφτούμε την δημιουργία ενός κινηματογραφικού μουσείου σε ανάμνηση όχι μόνο του Αντονιόνι, αλλά και άλλων σκηνοθετών που επέλεξαν τη Φεράρα ως τόπο κινηματογράφησης των ταινιών τους» πρότεινε ο Σατεριάλε, σύμφωνα με την καλλιτεχνική επιθεώρηση Variety.

Τα αρχεία του Αντονιόνι που περιλαμβάνουν πολλές μικρού μήκους ταινίες, χιλιάδες φωτογραφίες που τραβήχτηκαν κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων των ταινιών του, πίνακες του σκηνοθέτη, βιβλία και αφίσες των ταινιών του δωρίστηκαν στην πόλη το 1995. Την ίδια χρονιά άνοιξε και το μουσείο.

Η απόφαση του δημάρχου, που ελήφθη τόσο σύντομα μετά το θάνατό του -ο σκηνοθέτης πέθανε στις 31 Ιουλίου-, ξεσήκωσε την οικογένεια του σκηνοθέτη, τους θαυμαστές του, αλλά και τα ιταλικά ΜΜΕ. «Η Φεράρα διώχνει τον Αντονιόνι» ήταν ο τίτλος της εφημερίδας Repubblica.

«Η δωρεά στην πόλη της Φεράρα είναι μεγάλης αξίας» δήλωσε η ανιψιά του σκηνοθέτη Ελιζαμπέτα Αντονιόνι, προσθέτοντας ότι όρος για τη δωρεά ήταν τα αντικείμενα να χρησιμοποιηθούν σε ένα μουσείο αφιερωμένο «αποκλειστικά» στον Μ.Αντονιόνι.

Προποντίς.

Η Θάλασσα του Μαρμαρά (Τούρκικα: Marmara Denizi) είναι εσωτερική θάλασσα που συνδέει την Μαύρη Θάλασσα με το Αιγαίο Πέλαγος, χωρίζοντας έτσι το Ασιατικό μέρος της Τουρκίας από το Ευρωπαϊκό. Ο Βόσπορος τη συνδέει με την Μαύρη Θάλασσα και τα Δαρδανέλλια με το Αιγαίο. Ο Βόσπορος χωρίζει επίσης και την Κωνσταντινούπολη στην Ασιατική και την Ευρωπαϊκή της πλευρά. Έχει έκταση 11.350χλμ

Υπάρχουν δύο μείζονες νησιωτικές ομάδες γνωστές ως Πριγκηπονήσια και Νησιά του Μαρμαρά. Η τελευταία ομάδα διαθέτει πλούσιες πηγές μαρμάρου και από κει παίρνει το όνομά της και η θάλασσα.

Το ρήγμα της Βόρειας Ανατολίας, που έχει προκαλέσει πολλούς μεγάλους σεισμούς στα πρόσφατα χρόνια, όπως τον Σεισμό του Ιζμίτ του 1999, περνά κάτω από τη θάλασσα.

Το αρχαίο Ελληνικό όνομα της θάλασσας ήταν Προποντίς.

Βραβείο Πρίτσκερ.

Το Βραβείο Πρίτσκερ είναι ένα διεθνές αρχιτεκτονικό βραβείο. Το βραβείο απονέμεται ετησίως σε αρχιτέκτονες και θεωρείται το κορυφαίο στον κόσμο για την τεχνη αυτή. Καθιερώθηκε το 1979 από τον Τζέι Α. Πρίτσκερ.
Πολλές φορές αναφέρεται
ως «Νόμπελ της Αρχιτεκτονικής»


Οι νικητές του βραβείου Πρίτσκερ


1979 Φίλιπ Τζόνσον (ΗΠΑ)
1980 Λούις Μπάραγκαν (Μεξικό)
1981 Τζέιμς Στέρλινγκ (Ηνωμένο Βασίλειο)
1982 Κέβιν Ρος (ΗΠΑ)
1983 I.M. Πέι (Κίνα/ΗΠΑ)
1984 Ρίτσαρντ Μέιερ (ΗΠΑ)
1985 Χανς Χολάιν (Αυστρία)
1986 Γκότφριντ Μπεμ (Γερμανία)
1987 Κένζο Τάνγκε (Ιαπωνία)
1988 Γκόρντον Μπάνσαφτ (ΗΠΑ) και Όσκαρ Νιμέγερ (Βραζιλία)
1989 Φρανκ Γκέρι (ΗΠΑ)
1990 Άλντο Ρόσι (Ιταλία)
1991 Ρόμπερτ Βεντούρι (ΗΠΑ)
1992 Αλβάρο Σίζα (Πορτογαλία)
1993 Φουμιχίκο Μάκι (Ιαπωνία)
1994 Κριστιάν ντε Προτσαμπάρκ(Γαλλία)
1995 Ταντάο Άντο (Ιαπωνία)
1996 Ραφαέλ Μονέο (Ισπανία)
1997 Σβέρε Φεν (Νορβηγία)
1998 Ρέντσο Πιάνο (Ιταλία)
1999 Νόρμαν Φόστερ (Ηνωμένο Βασίλειο)
2000 Ρεμ Κόλχας (Ολλανδία)
2001 Ζακ Χέρτσογκ και Πιερ ντε Μερόν (Ελβετία)
2002 Γκλεν Μούρκατ (Αυστραλία)
2003 Γιορν Ούτσον (Δανία)
2004 Ζάχα Χαντίντ (Ιράκ/ Ηνωμένο Βασίλειο)
2005 Τομ Μέιν (ΗΠΑ)
2006 Πάουλο Μέντες ντα Ρόσα (Βραζιλία)
2007 Ρίτσαρντ Ρότζερς (Ηνωμένο Βασίλειο)

Τιμ Μπέρνερς Λι.

Ο Τίμοθι Τζον Μπέρνερς Λι (Sir Timothy John Berners-Lee, γενν. 8 Ιουνίου 1955) είναι ο εφευρέτης του World Wide Web, διευθυντής της κοινοπραξίας World Wide Web η οποία επιτηρεί τη συνεχή ανάπτυξή του και ερευνητής και κάτοχος της έδρας 3Com στο Εργαστήριο Πληροφορικής και Τεχνητής Νοημοσύνης (CSAIL) του MIT.

Οι ιστότοποι είναι ένα σύνολο ιστοσελίδων στον Παγκόσμιο Ιστό, συνήθως γραμμένες σε HTML, οι οποίοι μπορούν να διαβαστούν με ένα φυλλομετρητή. Σε αυτήν την κατηγορία περιέχονται ιστότοποι οι οποίοι θεωρούνται ιδιαίτερα σημαντικοί.

Ο Παγκόσμιος Ιστός (αγγλ. World Wide Web, συντμ. WWW) είναι ένα κατανεμημένο σύστημα οργάνωσης και πρόσβασης πληροφοριών που υλοποιεί τις βασικές αρχές οργάνωσης του υπερκειμένου. Για αυτό το λόγο θεωρείται και ως σύστημα υπερκειμένου. Δημιουργήθηκε από τον Τιμ Μπέρνερς Λι στα τέλη της δεκαετίας του 1980 και απέκτησε ευρεία διάδοση στα μέσα της δεκαετίας του 1990. Η επίδρασή του σε σχεδόν όλες τις πτυχές της ανθρώπινης δραστηριότητας υπήρξε τόσο μεγάλη που θεμελίωσε την ψηφιακή επανάσταση στον 20o αιώνα. Άλλες ονομασίες του είναι: Παγκόσμιας εμβέλειας ιστός, ιστός, web και γουέμπ.

Ο Παγκόσμιος Ιστός συνήθως θεωρείται το Διαδίκτυο, παρόλο που αποτελούν δύο διακριτές έννοιες. Ο Παγκόσμιος Ιστός χρησιμοποιεί το Διαδίκτυο ως υποδομή για να παρέχει κατανεμημένη οργάνωση και πρόσβαση των πληροφοριών. Χωρίς το Διαδίκτυο και τις υπηρεσίες που αυτό παρέχει, ο Παγκόσμιος Ιστός δεν μπορεί να λειτουργήσει.

Ως πληροφοριακό σύστημα παρέχει συγκεκριμένο μοντέλο δεδομένων το οποίο βασίζεται σε κόμβους και υπερσυνδέσμους. Το μοντέλο δεδομένων του παγκόσμιου ιστού παρέχει κόμβους (αγγλ. nodes), άγκυρες (αγγλ. anchors) και συνδέσμους (ή υπερσυνδέσμους) (αγγλ. links ή hyperlinks). Οι κόμβοι είναι φορείς του περιεχομένου ενώ οι άγκυρες είναι περιοχές του περιεχομένου των κόμβων από όπου ξεκινούν ή καταλήγουν σύνδεσμοι. Οι σύνδεσμοι συνδέουν δύο κόμβους.



Tim Berners-Lee was born in London, England, the son of Conway Berners-Lee and Mary Lee Woods. His parents, both mathematicians, were employed together on the team that built the Manchester Mark I, one of the earliest computers. They taught Berners-Lee to use mathematics everywhere, even at the dinner table. Berners-Lee attended Sheen Mount Primary School (which has dedicated a new hall in his honour) before moving on to study his O-Levels and A-Levels at Emanuel School in Wandsworth.

He is an alumnus of The Queen's College, Oxford at the University of Oxford where he played tiddlywinks for Oxford, against rival Cambridge. While at Queen's, Berners-Lee built a computer with a soldering iron, TTL gates, an M6800 processor and an old television. During his time at university, he was caught hacking with a friend and was subsequently banned from using the university computer. He graduated in 1976 with a degree in physics.

He met his first wife Jane while at Oxford and they married soon after they started work in Poole. After graduation, Berners-Lee was employed at Plessey Controls Limited in Poole as a programmer. Jane also worked at Plessey Telecommunications Limited in Poole. In 1978, he worked at D.G. Nash Limited (also in Poole) where he wrote typesetting software and an operating system.

Στα μέσα της δεκαετίας.

Στα μέσα της δεκαετίας του 1990, ο Βρετανός κλασικός ηθοποιός Ιαν Μακ Κέλεν, περισσότερο τότε ενδιαφερόμενος για την κινηματογραφική του καριέρα, είπε ότι ουδέποτε θα αναλάμβανε τον κολοσσιαίο ρόλο του βασιλιά Ληρ. Και πρόσθεσε ότι να παίξει τον Ληρ, ο οποίος μέσα σε ένα οδυνηρό ταξίδι τριών πράξεων, φθάνει από την κατάσταση του απόλυτου μονάρχη στη γύμνια του απροστάτευτου ζώου, ήταν ένα άχθος εξοντωτικό στη δυσκολία του.



Ετσι, προτίμησε να περάσει δέκα χρόνια στριφογυρίζοντας γύρω από τον ρόλο στο Χόλιγουντ. Επαιξε τον ανισόρροπο δεσπότη Μαγκνέτο στην τριλογία Χ-Men και τον Γκάνταλφ με πλούσια γενειάδα και ραβδί στα χέρια, στον «Αρχοντα των δαχτυλιδιών». Ανισορροπία, μπαστούνι, άτακτα μαλλιά και γένια, ήδη πολλά από τα εξωτερικά στοιχεία του Ληρ, τα είχε έτοιμα, πριν υποδυθεί τον μεγάλο ρόλο.

Τώρα, στα 68 του χρόνια και έχοντας κατακτήσει την παγκόσμια φήμη που επιθυμούσε, ο Ιαν Μακ Κέλεν ανέλαβε τον βαρύ ρόλο του Ληρ, με τον Βασιλικό Σαιξπηρικό Θίασο, πρώτα σε παραστάσεις στην έδρα του, το Στράτφορντ, και κατόπιν σε διεθνή περιοδεία στη Σιγκαπούρη, στην Αυστραλία, στη Νέα Ζηλανδία και στις ΗΠΑ. Αλλαξε γνώμη, καθώς είπε, νιώθοντας το βάρος των δικών του γηρατειών και επειδή ο βασιλιάς Ληρ μπορεί να χρησιμεύσει και σαν το κύκνειο άσμα του μια και δεν ελπίζει ότι στο μέλλον θα παίξει κάποιον άλλο μεγάλο, σαιξπηρικό ρόλο.

Ηταν μέρος ο ίδιος της προετοιμασίας της παράστασης από τη σύλληψή της εδώ και δύο χρόνια, καθορίζοντας το οδοιπορικό της και φέρνοντας ως σκηνοθέτη τον Τρέβορ Ναν, με τον οποίο είχε συνεργασθεί για πρώτη φορά στο Στράτφορντ το 1960 όταν και οι δυο τους σπούδαζαν στο Κέμπριτζ. Δεδομένων των προσδοκιών που δημιούργησε η αποχή ενός μεγάλου ηθοποιού από έναν τόσο μεγάλο ρόλο, το κοινό μάλλον θα ένιωσε κατάπληξη βλέποντας τώρα πια, που τον ανέλαβε, να μην έχει διόλου τα τυπικά χαρακτηριστικά στο παίξιμό του, τα κληροδοτημένα από την παράδοση. Ο Μακ Κέλεν δεν ουρλιάζει κάτω από μανιασμένους ουρανούς, αλλά ψιθυρίζει. Η ερμηνεία του είναι περισσότερο στωική από οργισμένη έτσι που, όπως γράφει ο «Εκόνομιστ», θυμίζει περισσότερο Πρόσπερο από Ληρ. «Θα μπορούσα να είμαι επικός» είπε «αλλά δεν το θέλησα. Σε κάθε παράσταση κατεβάζω τα ντεσιμπέλ».

Παρόμοια ξεδιπλώνεται και η παράσταση με ένα βηματισμό αργό αλλά σταθερό, με αμείλικτη νομοτέλεια, αποκαλύπτοντας ως πυρήνα του την ανάγκη για ταπεινότητα σε έναν άδειο και ασταθή κόσμο. Στη σκηνοθοεσία του Τρέβον Ναν ο Ληρ τρελαίνεται γιατί βλέπει ότι το σαν από θεία διαταγή οργανωμένο κράτος του δεν είναι παρά μια σαπουνόφουσκα, όπως και ο ίδιος ο ηγεμόνας του. Η παράσταση ξεκινάει με τον Ληρ καλώντας τον Απόλλωνα και τους υπηκόους του σε στάση υποταγής εμπρός του. Και τελειώνει με τον Ληρ και τους ίδιους υπηκόους του, γονατιστούς στο χώμα, εκλιπαρώντας με υψωμένα χέρια συγχώρεση από ψηλά.



Δεν είναι ένας Ληρ πάσχων από Αλτσχάιμερ αλλά, όπως πιστεύουν και θέλουν να αποδείξουν ηθοποιός και σκηνοθέτης, ο ένας με την ερμηνεία του και ο άλλος με τη σκηνοθεσία του, ένας ηγεμόνας που πάσχει από ύβρι, τρελαίνεται όταν ανακαλύπτει ότι δεν ηγεμονεύει παρά σε τίποτα και ξαναβρίσκει τέλος τα λογικά του, φτάνοντας σε μια βαθύτερη κατανόηση της ύπαρξής του και της ύπαρξης γενικά.

The Economist

παγκόσμια φήμη...

Τώρα, στα 68 του χρόνια και έχοντας κατακτήσει την παγκόσμια φήμη που επιθυμούσε, ο Ιαν Μακ Κέλεν ανέλαβε τον βαρύ ρόλο του Ληρ, με τον Βασιλικό Σαιξπηρικό Θίασο, πρώτα σε παραστάσεις στην έδρα του, το Στράτφορντ, και κατόπιν σε διεθνή περιοδεία στη Σιγκαπούρη, στην Αυστραλία, στη Νέα Ζηλανδία και στις ΗΠΑ. Αλλαξε γνώμη, καθώς είπε, νιώθοντας το βάρος των δικών του γηρατειών και επειδή ο βασιλιάς Ληρ μπορεί να χρησιμεύσει και σαν το κύκνειο άσμα του μια και δεν ελπίζει ότι στο μέλλον θα παίξει κάποιον άλλο μεγάλο, σαιξπηρικό ρόλο.

Ηταν μέρος ο ίδιος της προετοιμασίας της παράστασης από τη σύλληψή της εδώ και δύο χρόνια, καθορίζοντας το οδοιπορικό της και φέρνοντας ως σκηνοθέτη τον Τρέβορ Ναν, με τον οποίο είχε συνεργασθεί για πρώτη φορά στο Στράτφορντ το 1960 όταν και οι δυο τους σπούδαζαν στο Κέμπριτζ. Δεδομένων των προσδοκιών που δημιούργησε η αποχή ενός μεγάλου ηθοποιού από έναν τόσο μεγάλο ρόλο, το κοινό μάλλον θα ένιωσε κατάπληξη βλέποντας τώρα πια, που τον ανέλαβε, να μην έχει διόλου τα τυπικά χαρακτηριστικά στο παίξιμό του, τα κληροδοτημένα από την παράδοση. Ο Μακ Κέλεν δεν ουρλιάζει κάτω από μανιασμένους ουρανούς, αλλά ψιθυρίζει. Η ερμηνεία του είναι περισσότερο στωική από οργισμένη έτσι που, όπως γράφει ο «Εκόνομιστ», θυμίζει περισσότερο Πρόσπερο από Ληρ. «Θα μπορούσα να είμαι επικός» είπε «αλλά δεν το θέλησα. Σε κάθε παράσταση κατεβάζω τα ντεσιμπέλ».

Παρόμοια ξεδιπλώνεται και η παράσταση με ένα βηματισμό αργό αλλά σταθερό, με αμείλικτη νομοτέλεια, αποκαλύπτοντας ως πυρήνα του την ανάγκη για ταπεινότητα σε έναν άδειο και ασταθή κόσμο. Στη σκηνοθοεσία του Τρέβον Ναν ο Ληρ τρελαίνεται γιατί βλέπει ότι το σαν από θεία διαταγή οργανωμένο κράτος του δεν είναι παρά μια σαπουνόφουσκα, όπως και ο ίδιος ο ηγεμόνας του. Η παράσταση ξεκινάει με τον Ληρ καλώντας τον Απόλλωνα και τους υπηκόους του σε στάση υποταγής εμπρός του. Και τελειώνει με τον Ληρ και τους ίδιους υπηκόους του, γονατιστούς στο χώμα, εκλιπαρώντας με υψωμένα χέρια συγχώρεση από ψηλά.

Αλτσχάιμερ.

Δεν είναι ένας Ληρ πάσχων από Αλτσχάιμερ αλλά, όπως πιστεύουν και θέλουν να αποδείξουν ηθοποιός και σκηνοθέτης, ο ένας με την ερμηνεία του και ο άλλος με τη σκηνοθεσία του, ένας ηγεμόνας που πάσχει από ύβρι, τρελαίνεται όταν ανακαλύπτει ότι δεν ηγεμονεύει παρά σε τίποτα και ξαναβρίσκει τέλος τα λογικά του, φτάνοντας σε μια βαθύτερη κατανόηση της ύπαρξής του και της ύπαρξης γενικά.

Ενα ημερολογιο λιγοτερο.

Είναι πολύ ρηχό να εκλάβεις το ημερολόγιο σαν ένα δοχείο των κρυφών, ιδιωτικών σκέψεων κάποιου- όπως ενός έμπιστου που είναι κουφός, μουγκός και αγράμματος. Στο ημερολόγιο που κρατάω όχι μόνο εκφράζω τον εαυτό μου πιο ελεύθερα από όσο θα εκφραζόμουν στον οιονδήποτε, αλλά δημιουργώ τον εαυτό μου. Το ημερολόγιο είναι ένα όχημα για την αίσθηση της ατομικότητας. Με αντιπροσωπεύει ως συγκινησιακά και πνευματικά ανεξάρτητη. Οπότε όχι μόνο καταγράφει την πραγματική, καθημερινή μου ζωή αλλά μάλλον- σε πολλές περιπτώσεις- προσφέρει εναλλακτικές λύσεις.
Συχνά υπάρχουν συγκρούσεις ανάμεσα στο νόημα των πράξεών μας προς ένα πρόσωπο και του τι λέμε ότι νιώθουμε γι΄ αυτό το πρόσωπο στο ημερολόγιο. Αλλά αυτό δε σημαίνει πως ό,τι κάνουμε είναι ρηχό και ότι μόνο το τι ομολογούμε στον εαυτό μας έχει βάθος. Οι εξομολογήσεις, εννοώ οι σοβαρές βεβαίως, θα μπορούσαν να είναι πιο ρηχές από τις πράξεις. Αναλογίζομαι τώρα τι διάβασα σήμερα στο ημερολόγιο της Χ. για μένα- αυτός ο κοφτός, άδικος, άχαρος υπολογισμός μου που καταλήγει με το να μου λέει ότι στ΄ αλήθεια δεν της αρέσω αλλά ότι το πάθος μου γι΄ αυτήν είναι δεκτό και ευκαιριακό. Ένας θεός μονάχα ξέρει πόσο πονάει αυτό και νιώθω αγανακτισμένη και ταπεινωμένη. Σπάνια ξέρουμε τι νομίζουν οι άλλοι για μας (ή, μάλλον, τι νομίζουν ότι νομίζουν για μας)... Νιώθω ένοχη για το ότι διάβασα κάτι που δεν προοριζόταν για τα δικά μου μάτια; Όχι. Μία από τις κύριες λειτουργίες ενός ημερολογίου ή ενός ζουρνάλ είναι αυτό ακριβώς, να διαβαστεί κρυφά από άλλους, από κόσμο (γονείς + εραστές) για τους οποίους κάποιος είναι σκληρά έντιμος μόνο στο ημερολόγιο. Θα το διαβάσει ποτέ αυτό η Χ.;